Eğer bir filmde ünlü oyuncular oynuyorsa ve bilgisayar efektleri ile doluysa, filme başlarken Warner Bros. (WB) vb. yazıyorsa o film sanat içermez, ne senaryoya dikkat edilir ne de oyunculuğa o film gişe filmidir ve sadece para kazanmak için yapılmıştır. İyi filmin oyuncularının tanınmış olması gerekli değildir iyi olması gereklidir, yönetmeninin iyi olması gereklidir.
Engin.
vipassana kursunun türkiye sitesi olan www.tr.dhamma.org un vipasana nedir sorusuna verdiği cevap şu,
olanı olduğu gibi görmek anlamına gelen vipassana, hindistan’ın en eski meditasyon tekniklerinden biridir. vipassana, evrensel hastalıklara evrensel bir çare, bir başka deyişle bir yaşama sanatı olarak 2500 yıldan daha uzun bir süre önce hindistan’da öğretilmiştir.
vipasana sadece bir meditasyon tekniği. Bir din değil, rahatlama, gevşeme için yapılan birşey veya entelektüel sohbetlerin yapıldığı kurs da değil. vipassana bir meditasyon tekniği, hayat felsefesi, yaşama sanatı diye adlandırılabilir. kurs süresince bir bakıma vücudunuzla felsefe yapmayı öğreniyorsunuz. bu yüzden öğrettikleri okuyup kenara kaldırdığınız kitaplara benzemiyor, çünkü yaşadığınız her an bunları deneyimliyorsunuz.
kurs kuralları, ve kursla ilgili ayrıntılı bilgi kendi internet sitesinde mevcut www.tr.dhamma.org ben kişisel deneyimlerimi paylaşacağım
vipassana hindistanda bolca bulunan meditasyon tekniklerinden yalnızca biri, ama o kadar basit, o kadar yalın bir teknik ki 2500 yıldan uzun bir süre boyunca öğretmenden öğrenciye sadeliğini koruyarak geçip bugüne kadar gelebilmiş. öğrenmesi ve yapması çok kolay birkaç kurala dayanıyor. hatta kimi zaman öğretmene size çok farklı gelen bir sürü soru sorup her seferinde aynı cevabı alabililiyorsunuz. herşey çok basit birkaç temel şey çevresinde dönüyor.
kurs boyunca anlıyorsunuz ki siz aslında beyninizi eğitiyorsunuz, beyin çok büyük bir güce sahip fakat biz onu istediğimiz şekilde kontrol edemiyoruz, örneğin musluğu açın ve sadece akan suyu izleyin. 3 veya 4 saniye veriyorum sadece suyu düşünerek, inceleyerek izlemeniz için, hemen aklınıza keşke şunu şöyle yapsaydım, bir dahakine bunu böyle yapmalıyım, eğer şu şöyle olursa ne güzel olur… gibi geçmiş ve gelecek ile ilgili birsürü şey gelecektir. uzun bir süre sadece suyun akışını gözlemlemek çoğu kişi için neredeyse imkansız olacak, 3, 4 saniye gözlemleyip belki 5, 10 dakika düşüncelere dalacaksınız. yani beyninizi aslında çok küçük zaman dilimleri için kullanabiliyoruz geriye kalan zamanlarda beynimiz ne istiyorsa onu yapıyoruz. başka bir örnek şu an muhtemelen biryerde oturuyorsunuz ve vücudunuzun birçok kısmı biryerlerle temas halinde fakat siz birkaç saniye öncesine kadar bunun farkında değildiniz. yani beyniniz çok kaba duyumları gözlemleyebiliyor, hiçte hassan değil, hiç birşeyin tam olarak farkında değilsiniz. beyniniz çok az şeyi ve siz şimdide yaşadığınız halde sürekli geçmiş ve gelecek hakkında düşünüyor.
sizde bunun farkında olabilirsiniz ama herşeyin farkında olmaya çalışıp veya olumlu düşünmek isteyip hep olumlu düşünemiyorsunuz, kendinize söylediğiniz şeyler hep akıl düzeyinde kalıyor, bilinçaltınıza söz geçiremiyorsunuz. vipassana’nın yaptığı tam olarak bilinçaltınıza söz geçirmek, beyni ehlileştirmek, insan o kadar canlığı ehlileştirmeye çalışmış ama kendi beynini hiç ehlileştirmeye çalışmamış. vipassana da bunu yapıyorsunuz, beyninizden en fazla verimi almak için onu ehlileştiriyorsunuz ve olaylar gelişiyor, siz farkında olmaya başladıkça daha çok şey öğreniyorsunuz.
bu 10 günün size kattığını hayatınızın 10 yılı size katmayabilir bu yüzden herkesin kesinlikle yapması gereken birşey. ister memnun kalın ister kalmayın hayatınız bu 10 günden önce ve sonra olarak ikiye ayrılacaktır.
filmlerde, kitaplarda hatta gerçek hayatta anlaşılması zor şeyleri benzetmelerle açıklarlar, örneğin bir zen üstadı her şeyi benzetmelerle açıklar. ben de karşımdakine birşeyler açıklamakta zorlanınca benzetmelere başvururum ama her seferinde aklıma shevek‘in bir sözü gelir “benzetmelerle herşeyi ispatlayabileceğini biliyorsun değil mi?”¹
benzetmeler kişinin kendi deneyimlediği şeyleri ortak yaşanmış, hissedilmiş ve bilinen doğrular üzerinden diğerine aktarması, karşısındakinin onun daha önceden yaşadığına en yakın şekilde tecrübe etmesini sağlaması için kullanılan güzel araçlardır. fakat benzetmeler her zaman bu kadar masum değiller, örneğin hayatın sırrı, düşünceler, felsefeler benzetmelerle ispatlamak istendiğinde (bunu bütün dinler yapıyor) herşey mantıklı geliyor, “galiba doğru söylüyor, aynen böyle” diyor insan. bunun nedeni, insan yaşadığı, deneyimlediği birşeyi sorgulamak gereği duymuyor. bir felsefe veya din, ölümü odunun yanması gibi sadece bir şekil değiştirme olarak açıkladığında hiç birşeyin yok olmadığını söylediğinde çok mantıklı gelir ama bunun hiç bir bilimsel, deneysel kanıtı yoktur. kişi sadece inanınır. başka bir felsefe de bize ölümü tamamlanmış bir işe benzetebilir, bitirirsin, biter, ölüm sondur diyebilir. hangisini daha çok duyuyorsanız ona inanırsınız çünkü benzetmeler bir beyin hack yöntemi, beyinde algılanan herşeyi doğru sanma açığı var ve benzetmeler de bu yöntemi kullanarak hack gerçekleştiriyor.
soyut kavramlar soyut kelimelerle açıklanmalı, somutlaştırarak açıklamak hiç bir işimize yaramaz. görülen, duyulan şeylere inanma eğilimi benzetmelerin kanıt olarak algılanmasını sağlar. beyni ehlileştirmeden kanıt olarak sunulan şeylere çok dikkat etmek gerekli, arkadaşı anlamak için bir benzetme ne kadar masum görünsede hayata yön veren şeylerde çok büyük önem taşıyabiliyor. sanırım bu durumda en iyi güvenlik duvarı benzetmelerden kaçmak oluyor. fazla uzatmıyorum, yorumlarla tartışabiliriz.
ayrıca ben bugün benzetme yapmadan birşeyleri açıklamanın ne kadar zor olduğunu da öğrendim. yine sanıyorum ki dinleyicinin yaşadığı sıkıntıların bir benzerini de anlatan yaşıyor. dinleyici kafasında canlandırdığı şeyi hernasıl hemen anlıyorsa anlatan da kafasında canlandıramadığı şeyi anlatamıyor.
* bu yazıyı okuyan çoğu kişi benimde benzetmeler yaptığım farkında olmayacak, hatta yazdıklarıma katıldıysa benzetmelerin olduğu kısımda çoşkuyla okuyacaktır ve benzetmelerle olan ilk sınavını veremeyecektir.
1. cümle tam olarak bu olmasa da, anlatmak istediği buydu.
hayır amele kaynadığından değil, amele olmaya başladığımı hissettiğimden çıkıyorum, facebook amele okulunu terk ediyorum da denebilir. ya bana öyle geliyor ya da gerçekten insanlar facebook’u hayatla karıştırıyorlar, sosyal olayım derken evde göbeğini kaşıyarak share, like yapıp duruyorlar! yaptıkları herşeyi yazıyorlar, anlatmak için yaşıyorlar ne yazıkki amele olmaya başladığımdan beri bende bunları yapmak istiyorum. tutuyorum kendimi ama nereye kadar?
boş zamanlarımda kitap okurdum eskiden, çok eskiden değil yalnızca bir kaç ay öncesine kadar şimdi yeni birşey var mı diye her bilgisayarın başına oturduğumda facebook’a giriyorum. kendi kendime konuşurdum eskiden şimdi facebook statusüme konuşuyorum. sevdiğim aklıma gelince düşünürdüm sadece, şimdi facebook profiline bakıyorum.
gerçekten çıkıyorum facebook’tan daha öncede yapmıştım ama birkaçınızın ısrarı yüzünden açık dursun bari diye açmıştım. ama yalnızca facebook profili olmayan insanları yaşamıyor farzetmeye başladım, başka birşey olmadı. farkına vardım ki yaşamayan onlar değil bizleriz!
facebook belki birçoğunun sokakta olamadığı kahraman olmasına yaradı, bir tıkla israili kınadılar, cumhuriyete destek verdiler, belkide dünyayı kurtardığını zannettiler. başka bir dünya mümkünse bunu bu dünyanın tıklamasıyla yapamazsın. hani bir milyonu toplayama çalışıyorsunuz ya! gerçek dünyada bir kızı öpmekle, msnden öpücük ifadesi göndermek arasındaki kadar fark var sokağa çıkıp ifade özgürlüğü diye bağırmak arasında.
kfc de yiyip spor salonlarında koşmak zevk değil, ip atlamak zevk, çıplak ayakla toprağa basmak zevk! ben gerçekten gidiyorum ama gittiğim yer uzak değil kapının önü. kitap falan okuyorumdur, gerçek bir sohbet ediyorumdur, belki bir kediyi seviyorumdur, belkide bi köpek beni kovalıyordur. bi zahmet camdan bak da gör. yıldızları ve artık ne kadar az olduklarını, sokaktaki hayvanların ne kadar aç olduğunu, evde tv, facebook, dışarda kulağında ipod iş-okul da ise moda olan şeyden konuşmak gerçek hayat değil sadece kendimizi izole ediyoruz. ve biliyor musun o temizlikçiyle konuştum, mendilci çocuğa göz kırptım ve diğerlerinin onlardan neden korktuğunu anlamıyorum, sizin içinizdeki kötüler kadar kötü var onların arasında da. hala gerçeği hatırlıyorken yaşamaya bakmayı seçiyorum. çünkü hayatta kalmayı değil yaşamak istiyorum. ve bu zor olan değil.
facebooku kapatıyorum ama tıklayarak değil, bir daha girmeyerek yalnızca. kafamda. interneti değil facebooku bırakıyorum. ulaşmak istiyorsan da mail&telefon&adresimi bileniniz çoğunlukta zor değil yani. insanların ne yaptığını merak etmiyor değilim, arkadaşlarımla ilgiliyimdir ama onları gördüğümde bunu sormayı yeğlerim
facebook’tan gidiyorum ve kimsenin üzüleceğini de sanmıyorum. bırakın ipodları, modayı, facebok’u. dünya herzaman eğlenceli garantisi vermiyorum. ama en azından gerçek! yazdıklarımı da herkes üstüne alınsın
1. yolun geri dönüşü var ama 2. yolu kullanırsanız ve 14 gün hesabınıza girmezseniz herşey tamamen siliniyor
UÇSnin kutsal kitabı
ne kadar merak ettiğimi bilemezsiniz. başınızdan geçen, gördüğünüz duyduğunuz herşeyi bir işaret olarak, tanrının yolladığı bir mesaj olarak görüyorsunuz. mesela isviçreli bilim insanları araştırma yapar “tüm memelilerin ortak bir genini bulduk evrime kanıt” diye siz hemen “tanrının bir işareti” veya “bak işte bak tanrı var” dersiniz. veya selinsu’nun ne yaptığını düşünürken size “şimdi eve girdim canım” diye mesaj geldiğinde bunun ilahi bir mesaj olduğunu söylersiniz. lotodan büyük ikramiye tutturduğunuzda, siz yemeği yetiştiremediğinizde misafirlerinizde gecikse yine herşeyin sebebinin tanrı olduğunu söylersiniz. gözlemlediğim kadarıyla bu hep böyle iyi ve kötü örneklerde de hep böyle oluyor.
asıl merak ettiğimse tanrıyı bulmak, inançlı yaşamak size yapılacak ödevler vermekten veya yapmadığınız şeyler için ceza çekiceğinizi düşünmekten daha fazla ne verdiği. sokakta yürürken benden daha hızlı değilsiniz veya lotoda 14 milyonda 1 olan bilme olasılığınız benden fazla değil, ya da öyle mi? o hızlı yürüyenler inananlar mı?
ve nedense bilim insanlarının yaptığı herşeyin içinde tanrı’ya yer vermediği sürece itiraz ediyorsunuz ve bazılarınız işlerini yapmalarına engel olmaya çalışıyorsunuz. oysa onların bize daha çok yararı dokunuyor lotoda bilme olasılığım artmıyor ama 14milyonda 1 olduğunu öğrendikten sonra artık loto oynamıyorum. bazı çıkar sahipleri kellik ve ereksiyonu öncelik olarak tutmasa belki bizim icat ettiğimiz hastalıkların birçoğuna çare bile bulabiliriz. ama tanrı kellik ve ereksiyon hakkında bişey yapmadığı gibi hastalıklar hakkında da yapmıyor. hı? nedir sizi aramaya iten ve bulduğunuzu sandığınızda karşınıza çıkan ödevleri ve ödekleri nasıl hemen kabulleniyorsunuz?
makarnavi kollarıyla dokundu
bunu hastanede doktorumu ziyaretim sırasında “şurada bi hoca var ona gittik, valla iyi hissediyorum” diyen amcadan beri düşünüyorum. amcaya’da not, iki damarın tıkanmış amca, ne hocası ya!
başlık veya yazı alay etme vb. amaçlar için değil, gerçekten merak edildiği için yazılmıştır, yazı dilide iğneleyici değil esprilidir bu akılda tutula. örnek verilen araştırmalar da araştırılmamıştır ama isviçreli biliminsanı bunlar yinede emin değilim.